De VNG en de PO-raad willen een wettelijke status voor IHP’s voor een periode langer dan vier jaar. Dit laten zij weten in een brief aan de Tweede Kamer. [1] De Tweede Kamer heeft de minister gevraagd deze mogelijkheid te onderzoeken.

Onderzoek Algemene Rekenkamer

Directe aanleiding voor het verzoek van de VNG en de PO-raad, is het kritische rapport van de Algemene Rekenkamer over onderwijshuisvesting in Nederland. De Algemene Rekenkamer vindt dat het stelsel gemeenten en schoolbesturen onvoldoende prikkelt om gezamenlijk en doelmatig te werk te gaan. De Algemene Rekenkamer beveelt daarom aan langetermijnplanning in de wet te op te nemen:

“Hervorm de procedure voor nieuwbouw van onderwijshuisvesting in de onderwijswetten en laat deze (zoveel mogelijk) aansluiten bij de vierjarige raadsperiode van gemeenten. De IHP’s die veel gemeenten nu al hebben kunnen daarbij als voorbeeld dienen waarbij wel van belang is dat deze strategisch zijn én juridische status hebben.” [2]

Motie Tweede Kamer

In de Tweede Kamer is gedebatteerd over aan de aanbeveling van de Algemene Rekenkamer en de wens van de VNG en PO-Raad om IHP’s een wettelijke status te geven. De Tweede Kamer wil dat gemeenten bij schoolgebouwen ouder dan 40 jaar, een expliciet besluit moeten nemen over nieuwbouw, renovatie of vervanging, tenzij daar in een IHP andere afspraken over zijn gemaakt. [3] In een motie vraagt de Tweede Kamer aan de staatssecretaris om te onderzoeken of dit principe in wet- en regelgeving kan worden opgenomen.

Wat betekent dit?

Een harde eis dat gemeente bij 40 jaar oude schoolgebouwen moeten voorzien in nieuwbouw, renovatie of vervanging is opvallend. Gemeenten worden daarmee ook verantwoordelijk voor de kosten voor renovatie van schoolgebouwen – als deze ouder zijn dan 40 jaar.

Voor het overige zal een wettelijke regeling zal naar onze mening niet veel veranderen aan de bestaande situatie. Schoolbesturen kunnen gemeenten immers nu al ‘dwingen’ tot het nemen van een besluit (en zelfs beroep of bezwaar aantekenen). Namelijk door het indienen van een aanvraag voor (vervangende) nieuwbouw.

[1] VNG & PO-Raad (8 april, 2016) Brief AO Onderwijshuisvesting. [2] Algemene Rekenkamer (4 februari, 2016), ‘Schoolgebouwen primair en voortgezet onderwijs: de praktijk gecheckt’, pp 13. [3] Motie kamerlid Paul van Meenen (19 april 2016).